Galya’lı Locusta: Roma İmparatorlarını Ömür Boyu Zehirleyerek Geçimini Sağladı

Küresel tarihin en ölümcül kadınlarından biri olan Gallia’lı Locusta, mesleki bir suikancıydı.

Gallia’lı Locusta, Julio-Claudian döneminde siyasi elitin en etkili suikman araçlarından biriydi. Uzman bir botanist olarak sahip olduğu beceri ve bilgiyi kullanan Gallia’lı Locusta, bir siyasi silaha dönüşerek kendisi için bir kariyer kurmayı başardı. Hem İmparator Claudius hem de biyolojik oğlu Britannicus‘un suiktarında doğrudan yer alarak, Julio-Claudian döneminin siyasi iktidar oyunlarına büyük etki yaptı.

İmparator Claudius’u Yıkmaan Mantarlar ve Zehirli Tüyler

Claudius İmparator (Sir Lawrence Alma-Tadema, 1871). Kaynak: Walters Sanat Müzesi / Wikimedia Commons

Gallia’lı Locusta, Agrippina Küçük’ün hizmetinde İmparator Claudius’u zehirlemeye yardımcı olarak görevlendirildi. Zihnin belirli türü ve etkileri özenle değerlendirilmeliydi ve uzun müzakere sonucunda Agrippina, zehrin Claudius’un aklını “saptırması” ve onu anında öldürmemesi gerektiğine karar verdi. Bunun ardındaki neden, Agrippina’in suiktarın çok hızlı etki etmesi halinde çok belli ve kolayca ortaya çıkmasından korkmasıydı; öte yandan, çok yavaş olursa Claudius, sonuna yaklaştıkça “oğlu için beslediği sevgiye” dönebilirdi (Tacitus, Yıllar, XII 63-67).

Gallia’lı Locusta zehri hazırladıktan sonra, bu zehir Claudius’a Halotus tarafından verildi; Halotus, onun kölesi olup sıklıkla yemekleri getirip tatmaya çalışan kişiydi. Zehir bir kase mantara karıştırıldı ancak başlangıçta Claudius’u öldürmeye yeterli olmadı. Agrippina, zehirlenme iddialarından uzaklaşmak amacıyla, zaten kendisiyle işbirliği yapan doktor Xenophon’dan yardım istedi ve ardından Claudius’un boğazına hızlı etki eden bir zehirle batırılmış bir tüyle sürüldü (Tacitus, Yıllar, XII 63-67).

Nero’s Britannicus Suiktarında İshal Başarısızlığından Anlık Ölüme

Britannicus’un Ölümü (Abel de Pujol, yak. 1800-1861). Kaynak: Metropolitan Sanat Müzesi / Wikimedia Commons

MÖ değil, MS 55 yılında Nero, üvey kardeşi ve Claudius’un biyolojik oğlu olan başlıca siyasi rakibi Britannicus’u zehirlemeyi denedi. Gallia’lı Locusta, zehri hazırlamakla görevlendirildi; ancak başlangıçta Nero’nun umduğu gibi çalışmadı: Suetonius, etkinin “şiddetli ishale yol açtığını” yazar (Suetonius, Nero’nun Hayatı, 1.34).

Bu ilk başarısızlığın ardından Nero, Gallia’lı Locusta’ya Britannicus’a zehir yerine ilaç vermekle suçlandı ve daha ölümcül bir zehir hazırlamasını istedi. Gallia’lı Locusta ile Nero ardından yatağa gitti ve Nero, yeni bir zehir hazırlarken onun üzerinde gözetim kurdu. Bu zehir ardından bir çocuk üzerinde denendi; çocuk ölmek için beş saat aldı, bu da Nero’ya çok uzun geldi ve Gallia’lı Locusta’yı tekrar daha hızlı etki eden bir zehir hazırlamaya zorladı. Üçüncü zehir ardından bir domuz üzerinde denendi ve domuz anında öldü.

O akşam düzenlenen ziyafette Nero, Gallia’lı Locusta’ın zehrini Britannicus’un kasesine döktürdü ve Britannicus bir yudum alır almaz orada can verdi. Bir örtbas olarak Nero, misafirlerine Britannicus’un tüm hayatı boyunca epileptik nöbetler geçirdiğini ve ölümünün bunun bir sonucu olduğunu söyledi. Gallia’lı Locusta ardından Nero tarafından siyasi dokunulmazlıkla, ayrıca bazı arazilerle ve hatta bazı öğrencilerle ödüllendirildi (Suetonius, Nero’nun Hayatı, 1.34).

Nero’nun Zehircisi Zincirlerde Sürüldü ve Galba Altında İnfaz Edildi

Nero’nun Ölümü, Vasily Smirnov, 1888. Kaynak: Russian Museum / Wikimedia Commons

Nero’nun vergi politikalarından öfkelenen Gallia’lı Gaius Julius Vindex, MS 68 yılında Nero’ya açık isyan ilan eden bir konuşma yaptı ve halk arasında oldukça büyük bir destek kazandı (Cassius Dio, Roman Tarihi, 63.22). Vindex, Nero’nun yerine geçmesi gereken adam olarak, elinde büyük bir askeri kuvvet bulunan İspanya valisi Servius Sulpicius Galba’yı seçti (Cassius Dio, Roman Tarihi, 63.23).

Visontio kasabasındaki savaşta, kendisine karşı çıkan val Rufus’a karşı kayıplara uğrayan Vitinius intihar etti (Cassius Dio, Roman History, 63.24). Rufus kaçtı ve askerler Galba’yı imparator ilan etti (Cassius Dio, Roman History, 63.26). Nero, Senato tarafından devlet düşmanı ilan edildi ve daha izole bir yere kaçmayı denedi (Suetonius, Nero Hayatı, 1.47). Az önce, Gallia’lı Locusta’dan kendisine biraz zehir vermesini istedi ve bunu altın bir kutuya koydu, büyük ihtimalle daha sonra kendisi için kullanmak üzere (Suetonius, Nero Hayatı, 1.47). Ancak bulunduğunda, kendi hayatına başka bir yöntemle son verdi (Cassius Dio, Roman History, 63.29) ve böylece Julio-Claudian hanedanının sonunu getirdi.

Galba resmen imparator ilan edildi ve ilk işlerinden biri olarak, zehirci Gallia’lı Locusta ile Nero’ya yardım eden diğerlerini zincirlere geçirip Roma sokaklarında gezdirtip ardından idam ettirme emri verdi (Cassius Dio, Roman History, 64.3).

Kaynakça

Suetonius. The Twelve Caesars. Robert Graves çevirisi. Penguin Classics, 2007.

Tacitus. The Annals & The Histories. Moses Hadas düzenledi. Alfred John Church ve William Jackson Brodribb çevirisi. The Modern Library, 2003.

“Vol. VIIIP173 Epitome of Book Lxiii.” Cassius Dio – Epitome of Book 63. Erişim tarihi: 3 Ekim 2026. https://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Cassius_Dio/63*.html.