Rusya Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü’nün Novgorod Ekspedisyonu tarafından Veliky Novgorod’daki Troitskaya Caddesi’ndeki bir inşaat alanında yürütülen kurtarma kazılarında, Prens Vladimir Svyatoslavich dönemine ait nadir bir gümüş sikke keşfedildi. Bu keşif, Orta Çağ Rusya’sının erken tarihi ve daha 1000 yıl önce Novgorod ile Kiev arasındaki ilişkiler hakkında yeni bilgiler sunuyor.
Kazılar sırasında bulunan sikke, 10. yüzyılın sonları veya 11. yüzyılın başlarına tarihleniyor ve şehirde şimdiye kadar bulunan üçüncü Vladimir Svyatoslavich gümüş sikkelerinden biri. Bu keşif, Kuzeybatı Rusya’da antik Rus sikkelerinin ne kadar nadir olduğunu bir kez daha gösteriyor. Daha önce bölgede sadece dört adet Vladimir Svyatoslavich sikkesi bulunmuştu. İki tanesi 2010 ve 2023 yıllarında Veliky Novgorod’daki arkeolojik kazılarda ortaya çıkarılmıştı.
24 Temmuz’da, en eski kültürel tabakalarda yapılan kazılar sırasında bulunan yeni sikke, bölgenin 10. yüzyılın sonlarında yerleşim görmeye başladığının kanıtlarını sunuyor. 130 metrekarelik alanda yapılan kazılarda, orta çağdan kalma bir çiftliğin kalıntıları ve 600’den fazla eser ile birlikte yaklaşık 55.000 parça daha bulundu. Bu parçalar arasında seramik parçaları, deri parçaları, hayvan kemikleri ve kemik, amber, cam, taş ve metalden yapılmış objeler yer alıyor.
Keşfedilen sikke yüksek kaliteli gümüşten yapılmış ve antik çağda bilerek ikiye ayrılmış durumda bulunmuş. Ağırlığı 1,90 gram olan sikke, Vladimir’in gümüş sikkelerinin en erken dönemlerine aitlerden biri. Tarihçiler, bu sikkelerin Rusya’nın Hristiyanlaşması sırasında basıldığına inanıyorlar.
Sikkenin bir yüzünde, pelerin giymiş ve haç tutan Prens Vladimir tasvir edilmiş. Omuzunda, hanedan sembolü olan üç dişli görülebiliyor. Üzerindeki yazı, sikkenin “Vladimir’in gümüşü” olduğunu belirtiyor. Diğer yüzünde ise, İncil tutan İsa Mesih’in büstü yer alıyor ve Rusya’nın Hristiyanlaşması sonrasında benimsenen dini imgeleri yansıtıyor.
Araştırmacılar, sikkenin iyi korunmuş olması sayesinde, daha önce Kaluga bölgesinde bulunan bir hazine ve Chernihiv bölgesindeki başka bir keşifte kullanılan aynı madeni kalıplardan basıldığı tespit edildi. Şu anda yaklaşık 800 adet Vladimir Svyatoslavich sikkeleri biliniyor ve bunlar dört ana tipe ayrılıyor. Keşfedilen sikke, en eski ve ilk seriye ait ve bu seriden yaklaşık 300 adet olduğu tahmin ediliyor.

Bu keşif önemli çünkü Vladimir’in sikkeleri genellikle Kiev yakınlarında bulunuyor. Tarihçiler, sikkelerin burada basıldığına inanıyorlar. Daha önce benzer sikkeler sadece güney Rusya’sında, özellikle de Kiev, Chernihiv ve Pereyaslavl gibi tarihi prensliklerde bulunmuştu. Son yıllarda ise bu tür sikkeler Kursk, Bryansk, Tula, Kaluga ve Vladimir bölgelerinde de ortaya çıkarıldı.
Arkeologlar, Novgorod keşfinin en erken dönem Rus sikkelerinin yayılım alanını genişlettiğini ve Novgorod ile Kiev arasındaki siyasi ve ekonomik bağlara dair daha fazla kanıt sunduğunu belirtiyor. Ayrıca, yazılı kaynaklarda yetersiz belgelenmiş olan Novgorod’un ilk yüzyıllarına dair arkeolojik kanıtları da artırıyor.
Araştırmacılar, diğer Novgorod sikkeleri gibi, bu sikkenin de modern inşaat projelerinin önünde yapılan kurtarma kazıları sırasında bulunduğunu ve Orta Çağ Rusya’sının en önemli tarihi merkezlerinden birinde arkeolojik araştırmaların önemini bir kez daha vurguladığını belirtiyor.
Thumbnail-sized Ice Age figurines discovered in Hohle Fels Cave
Major discovery at Selja sheds new light on medieval Norway
Kaynak: Heritagedaily