Bilim insanları T. rex’in kan sıcaklığını ölçtü: İnsankinden farksız

Bir grup bilim insanı, Tyrannosaurus rex’in (T. rex) vücut sıcaklığının insankindan ve filden çok az farklı olduğunu ortaya koydu. California Üniversitesi Los Angeles (UCLA) kampüsünden araştırmacılar, Montana’daki Hell Creek Formasyonu’ndan elde edilen üç T.rex dişinin emalinden izotop analizi yaparak dinozorun vücut sıcaklığını ilk kez belirledi ve bu bulguları 16 Eylül Çarşamba günü Science Advances dergisinde yayımladı.

Araştırma, T. rex’in güneşte ısınarak enerji toplayan modern sürüngenlerin aksine, hızlı ve enerjik bir avcı ile leşçi olduğunu destekliyor. Bulgu aynı zamanda bu dev hayvanın Kretase döneminde, bugünden 6-14 C daha sıcak olan dünyanın en sıcak dönemlerinden biri olarak Kuzey Amerika’nın büyük bölümünde—bugünkü Meksika‘dan soğuk iklimlerin hüküm sürdüğü bölgelere kadar—yaşayabildiğini de açıklıyor.

Dişlerden vücut sıcaklığına ulaşma yöntemi

T. rex, yaklaşık 68 milyon ile 66 milyon yıl önce, Jeolojik zaman ölçeğinde Kretase döneminin sonunda yaşamış ve tarihte yaşayan en büyük etcil dinozorlardan biri olarak kabul ediliyor. Önceki çalışmalar bu hayvanın soğuk kanlı olmadığına işaret etse de, bilim insanları vücut sıcaklığını ilk kez nicel olarak hesapladı.

Araştırmacılar, karbon ve oksijenin nadir ve ağır izotoplarının diş emalinde birleşme biçimini inceledi. Bu nadir izotoplara oluşan bağ sayısı daha soğuk sıcaklıklarda daha fazla, daha sıcaklıklarda ise daha az oluşuyor. Bu durum, kendi vücut sıcaklığını düzenleyebilen sıcakkanlı (endotermik) hayvanların dişlerinde, ısıyı çevresinden alan soğuk kanlı (ektotermik) hayvanlara göre daha az kimyasal bağ bulunduğunu gösteriyor.

Araştırmacılar, T.rex dişlerinden küçük örnekler çözündürülerek açığa çıkan karbondioksitten (CO2) ölçüm yaparak bu hayvanın vücut sıcaklığı ölçeğinde nerede durduğunu tahmin etti.

Mevcut sonuçlar

Araştırmacılar T. rex’in vücut sıcaklığını 97,3 Fahrenheit (36,3 Celsius) olarak belirledi; bu değer insan veya fil sıcaklığına denk geliyor. Modern soğuk kanlı sürüngenlerin vücut sıcaklığının genellikle 82-86 F (28-30 C) civarında olmasıyla karşılaştırıldığında, T. rex’in soyundan gelen kuşların çoğunun ise 104-109 F (40-43 C) ile çok daha sıcak olduğu görülüyor.

Sıcaklık, tahmin edeceğim değer civarında; bir sürüngen veya yavaş memeli olan bir slova’dan yüksek ancak bir kuştan düşük. Bu bulgular, modern kuşların bu akrabasının soğuk kanlı dinozorlardan ne kadar ayrıştığını gösteriyor.

Araştırmanın ortak yazarı, UCLA jeobiyologu

Bulgular, T. rex’in nasıl ve nerede yaşadığına dair çıkarımlar içeriyor. Sicakkanlı bir T. rex’in güneşte ısınmak yerine hızlı metabolizmasını beslemek için aktif biçimde avlanması veya leşlellenmesi gerektiğini yazan araştırmacılar, bunun Kretase döneminde bu hayvanın soğuk kanlı sürüngenlerin yaşayamayacağı bölgelerde de hayatta kalabilmesini açıkladığını vurguladı.

Araştırma ayrıca T. rex’in daha soğuk ve yüksek enlemlerde yerleşebilme yeteneğiyle, Asya ile Kuzey Amerika arasında bir bağlantının oluştuğunu gösteren son kanıtlarla da uyumlu olduğunu belirtiyor.