Osmanlı’da matbaanın 300 yıl yasaklanma sebebi din mi lonca direnişi mi: En sık yapılan 3 kritik hata ve telafisi.

Selam, bu “300 yıl yasak, sebebi din ya da lonca” ikileminde takılıyorum ve canım sıkarak aynı retoriği gördükçe sinir oluyorım. İnternetin çöpünde en çok yapılan kritik hatayı net biçimde sorayım: Konuyu mutlaklaştıranların büyük çoğunluğu, 1727’deki ilk izni ile 1485/1515 baskılarını (İbrahim Müteferrika öncesi İbn-i Kemal, Labib gibi vakaları) birbirine karıştırıp tek bir “yasak” metaurasına koyuyor. Oysa asıl mesele kesin bir fetva mı, yoksa idari/rüçhan temelli fiili bir engel mi? Hangi tarihte hangi makam (Şey