Doğu Polonya’daki bir hurdalıktan kurtarılan, 1800 yıllık demir kalkan parçası, Przeworsk kültürü ve Vandal topluluklarıyla ilişkili tahrip edilmiş bir mezara işaret ediyor.
Włodzimierz Starykiewicz, Hrubieszów’daki bir hurdalıkta eski motosiklet ve araba parçaları ararken bu nadir eseri buldu. İlk bakışta paslanmış demir parça, sıradan bir hurda gibi görünüyordu. Ancak Starykiewicz’in şüpheleri vardı ve fotoğrafı Hrubieszów’daki Stanisław Staszic Müzesi’ne gönderdi.
Müze çalışanları, parçanın antik bir kalkanın güçlendirilmiş merkezi bağlantı elemanı olan bir “umbo” olduğunu belirledi. Parça, sivri bir çıkıntıya sahip ve 2. yüzyıl Milattan Önceye tarihleniyor. Umbo, savaşçının elini korurken aynı zamanda kalkanın merkezini güçlendiriyordu.
Starykiewicz, parçayı bulduğunda, bağlantı elemanı içinde hala kurumuş toprak kütlesi vardı. Toprakta buğday sapları izleri taşıyordu ve parçanın bir zamanlar ekili bir alanda yattığını gösteriyordu. Starykiewicz, malzemeyi dikkatlice olduğu gibi bıraktı.
Müzedeki inceleme beklenmedik bir sonuç ortaya çıkardı:
kemik parçaları kurumuş toprağın içinde korunmuştu.
Demirin durumu da başka bir ipucu veriyor. Yüzeyinde, yoğun ısıdan kaynaklanan değişiklikler görülüyor. Yakılan kemiklerle birlikte, kanıtlar bir cenaze ateşinin varlığını gösteriyor ve kalkanın mezar ekipmanının bir parçası olduğunu ortaya koyuyor.
Arkeologlar, bu tür mezarları Przeworsk kültürüne bağlıyor. Bu kültür, günümüz Polonya’sının bazı bölgelerinde yayılmış bir
ve
ait bir kültürel yapıydı. Hrubieszów bölgesinde bu tür mezarlar, Vandallar ile ilişkili topluluklarla bağlantılıdır.
Bulunan parçalar, merhumun erkek mi yoksa kadın mı olduğunu belirlemiyor. Kişinin büyük olasılıkla bir savaşçının ekipmanlarıyla birlikte gömüldüğü anlaşılıyor, ancak mezarın çoğu kaybolmuş durumda.
Bu tür bir mezarda kılıç, mızrak başları, cirit uçları, kemer tokası ve broş bulunabilirdi. Ancak bu nesnelerin hiçbiri kalkan parçasıyla birlikte hayatta kalmadı. Tarım faaliyetleri ve nesnenin daha sonraki kullanımı, orijinal bağlamın çoğunu yok etmiş gibi görünüyor.
Kalkanın kendisi de kaybolmuş durumda. Antik kalkanlar genellikle ahşaptan yapılıyordu ve bazen deri veya başka bir malzemeyle kaplanıyordu. Sadece demir umbo, organik malzemenin bozulduğu koşullara dayanabildiği için hayatta kaldı.
Bu buluntu, aynı zamanda Roma sınırının kuzeyindeki topluluklar ile Roma dünyası arasındaki temasın daha geniş bir modeline de uyuyor. Bazı Przeworsk kalkan bağlantıları, Roma askeri ekipmanlarıyla ilişkili formları gösteriyor. Nesneler, stiller ve yöntemler, ticaret, çatışma ve temas yoluyla sınırı aştı.
Arkeologlar için hurdalıktaki buluntu hem değerli hem de hayal kırıklığı yaratıcı. Umbo, bir yakma töreninin küçük bir parçasını koruyor, ancak orijinal yeri bilinmiyor. Hassas bir yerin bulunmaması, araştırmacıların mezarın geri kalanını kurtarma şansını azaltıyor.
Müze çalışanları şu anda nesneyi hurdalığa getiren kişiden haber bekliyor. İlk bulunun yaklaşık konumu bile, araştırmacıların kayıp mezarı izlemelerine yardımcı olabilir.
Bu olay aynı zamanda arkeolojik materyallerin kontrollü bir kazı dışında nasıl kolayca ortadan kaybolabileceğini de gösteriyor. Bir parça demir, neredeyse iki bin yıl boyunca bir alanda kaldı, ancak sonunda terk edilmiş arabalar ve motosiklet parçalarının arasında son buldu. Starykiewicz’in nesneye dikkat etmesi, geçmişin nadir bir parçasının eritilmesini engelledi.
Henüz yorum yok