Meyve sineğinin beyni, yaklaşık olarak bir papatya tohumu büyüklüğündedir ve bu minik yapıda 100.000’in üzerinde nöron bulunmaktadır. Yeni çıkarılan bir harita, erkek meyve sineği beynindeki her bir nöronu ve aynı zamanda böceğin omuriliğine eşdeğer olan sinir sistemini detaylı olarak gösteriyor; toplamda 166.000’den fazla nöronun bağlantısı incelenmiş.
Bu yeni harita, daha önce çıkarılan ve yaklaşık 140.000 nöronu kapsayan dişi meyve sineği beyin haritasıyla birlikte değerlendirilebilecek. Bu iki detaylı “bağlantı şeması”, cinsel farklılıkları anlamamıza yardımcı olabilecek davranışsal farkların arkasındaki beyin mekanizmalarını incelemek için kullanılabilir; örneğin, çiftleşme veya agresif davranışlar gibi konularda erkek ve dişi davranışlarının neden farklı olduğunu anlamak mümkün olabilir.
“Karmaşık sosyal davranışlara sahip bir hayvanın her iki cinsiyetini karşılaştıran ilk çalışma bu,” diyor , çalışmanın ortak yazarı ve biyoloji alanında uzman, aynı zamanda Howard Hughes Medical Institute’ın Janelia Araştırma Kampüsü’ndeki kıdemli grup lideri. “Erkek ve dişi meyve sinekleri davranışlarında birçok farklılığa sahiptir ve nörologlar bu davranışları kontrol eden beyin mekanizmalarını anlamak istemektedirler. Bu çalışma, artık o farklılıkların nedenlerini incelememizi kolaylaştırıyor.”
Yeni çıkarılan meyve sineği beyin haritası, Eylül ayında Nature Communications dergisinde yayımlanmıştır. Çalışmayı tanıtan bu ana çalışmanın yanı sıra, meyve sineği nörobiyolojisinin farklı yönlerini inceleyen üç başka çalışma da yayımlanmıştır.
, Champalimaud Vakfesi’ndeki kıdemli araştırmacı ve bu beyin haritasına katkıda bulunan isimlerden biri olarak, “Meyve sineği sinir sistemi, nispeten az sayıda nöronla ve çok az enerjiyle inanılmaz derecede karmaşık hesaplamalar yapmaktadır. Bu sistemin mimarisi, daha verimli yapay sistemler tasarlamak için ilham verebilir,” diyor.
, aynı zamanda Champalimaud Vakfesi’nden bir araştırmacı olarak, “Bu çalışma, gelecekte fareler ve insanlar gibi daha karmaşık canlıların beyin haritalarını çıkarmak için de bir yol haritası sunmaktadır,” şeklinde ekliyor.
Yakın gelecekte, araştırmacılar larvali zebrafish (Danio rerio) ve yetişkin danionin balıklarının (Danionella) beyinlerini haritalandırmayı planlıyorlar. Uzun vadeli hedef ise, memelilerin beyinlerinin karmaşık davranışları nasıl mümkün kıldığını anlamak ve bu bilgiyi insanlardaki nörolojik ve psikiyatrik bozuklukların temelini aydınlatmak için kullanmaktır.
, aynı zamanda Champalimaud Vakfesi’nden bir araştırmacı olarak, tadı algılama konusunda uzmanlaşmış beyin devrelerini haritalandırmayı amaçlamıştır. Meyve sinekleri, bacakları, kanatları, ağız organları ve yutak gibi vücutlarının birçok bölgesinde tat reseptörlerine sahiptir. Araştırmacılar bu tat reseptörlerini belirlemiş ve bağlantılarını beyne kadar izlemiştir. Daha sonra, bu devrelerin yutma veya yürüyüş gibi davranışları kontrol eden diğer devrelerle nasıl etkileşimde bulunduğunu incelemişlerdir. Yiyecekleri tüketme konusunda, bu devreler sineğin bir parçanın güvenli mi yoksa zararlı mı olduğunu belirlemesine ve buna göre karar vermesine yardımcı olmaktadır.
, bu çalışmanın ortak yazarı ve Ribeiro’nun laboratuvarındaki araştırmacı olarak, “Bu harita, hipotez üretmek için bir araçtır. Örneğin, tat duyusunun hareketi nasıl etkilediğini merak ediyorsanız, haritaya bakarak hangi duyusal nöronların hareket kontrol eden nöronlarla bağlantılı olduğunu görebilirsiniz. Hangi ara nöronları manipüle etmeniz gerektiğini anlayabilirsiniz,” şeklinde ekliyor.
Araştırmalar, duyusal ve motor fonksiyonları için kullanılan devrelerin erkekler ve kadınlar arasında büyük ölçüde ortak olduğunu göstermiştir. Ancak, bu devrelerdeki belirli değişiklikler, sinyalleri farklı hedeflere yönlendirebilir; bu durum gelecekte yapılacak araştırmaların odak noktası olacaktır.
Henüz yorum yok