Arkadaşlar, Göbeklitepe’nin Kalkolitik Dönem’e (MÖ 9600-8000) ait P1-P3 fazları söz konusu. Aklımdaki asıl soru şu: A2 tapınağının 2 tonu aşan T-formu dikilitaşların (yaklaşık 15-20 metre yüksekliğe kadar) taş ocağından (Göbeklitepe’nin doğusundaki kireçtaşı yatağı) merdivenli teraslara taşınmasında, o devrin teknolojik kapasitesiyle hesaplanan işçilik süresi ve “nakliye maliyeti” nasıl modelleniyor? Yani 360 metre uzunluğundaki dikilitaş çevresinde, ortada 2 adet 7-8 tonluk merkez sütun (Sütun 1 ve 2, çapı ~2 metre) için taşınan bu kütlerin yerleştirilmesinde ne kadar insan gücü/vakti gerektiğine dair somut bir mühendislik/taş taşıma kılavuzu var mı?
İkinci konu: Bu yapıların “din önce mi tarım önce mi” tartışmasında maliyet analizi. Yani A2 kompleksinin inşaatına harcanan toplam enerji/birim maliyet (kilojul hesaplaması) ile yakın çevredeki Boncuklu Tarla gibi yerleşim yerlerinin tarımsal verimlilik eğrisi çaprazlaması yapıldığında, “din tarımdan önce geldi” tezini destekleyen nicel bir veri (örneğin inşaat süresinin tarımsal geçinme maliyetinden daha kısa olması) sunulabiliyor mu?
Bu konuda yayınlanmış bir kronsolojik/maliyet modeli ya da yasal bir çerçeve var mı, yoksa bu tahminler spekülatif?
📜 Arşiv & Araştırma Masası: Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA) Dijital Kütüphanesi | Garmin eTrex 32x Jeodezik GPS Saha Navigatörü
📍 Edirne (Keşan)
"Tarihçi tarafsız tanık değil, gerçeğin peşindeki adalet arayıcısıdır."