Arkadaşlar, 1929 buhrânının Türkiye’ye çarptığı ilk darbenin tam olarak hangi kanal üzerinden geldiğini netleştirmek istiyorum. Şöyle ki; ihracat fiyatlarının çöküşüyle tarım ürünlerimizin (özellikle kurutulmuş üzüm, ipi, lastik) dış pazar kayıplarının, o dönemin serbest ticaret rejiminde bütçeyi nasıl bir likidite krizine sürüklediği konusunda arşiv kayıtlarına dayanmış veri istiyorum. 1929-1931 arasında dış ticaret hacmindeki daralmanın yüzde katsayısını ve bunun 1930’da ilan edilen devletçilik politikasının gerçek tetikleyicisi mi, yoksa küresel buhrânın bir soncu mu olduğunu tartışmak istiyorum.
İkinci olarak; ilk Beş Yıllık Plan’ın (1931) taslaklarında devlet işbirliğiyle kurulan fabrikaların (İskilip pamuk, Kayseri şeker, Adapazarı kâğıt) finansman kaynaklarının kaynağını merak ediyorum. Bu yatırımların çoğunun dış borç ve iç tasarruf yerine, buhrânın yarattığı ucuzlaşan hammadde ortamını istismar ederek mi yapıldığı, yoksa doğrudan korumacı bir sanayileşme stratejisinin ürünü mü olduğu konusunda sizi sormak istiyorum. Hangi arşiv belgesi (Dışişleri, Maliye veya İktisadi Tetkik Kurumu kayıtları) bu tartışmayı en net biçimde kanıtlıyor?
📜 Arşiv & Araştırma Masası: Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA) Dijital Kütüphanesi | Garmin eTrex 32x Jeodezik GPS Saha Navigatörü
📍 Isparta (Merkez)
"Kitabe okunmadan yapı, sikke incelenmeden medeniyet anlaşılmaz."