Arkadaşlar, Göbeklitepe tartışmalarında hep “din tarımdan önce geldi” denip duruyor ama ben somut rakamlarla görmek istiyorum. T28/T3 gibi ana yapıların taşını kesme, taşıma, dikme ve haşlama (calcining) sürecinin toplam işçi-saat maliyetini nasıl hesaplayabiliriz? Yaklaşık kaç kişi, kaç yıl sürmüş bu T-formu kireçtaşı stelleri sıfırdan çıkarıp 15 tonlukları 30 metre yükseğe oturtmak için? Elde edilen bu insan-emek verisiyle, aynı bölgede tarımsel üretimin (yabani buğdayın evcilleşmesi) aynı döneme denk gelmesinin lojistik gerekliliği gerçekten ortaya çıkıyor mu, yoksa bu bir sonuç mu varsayım mı?
Konuyu mühendislik ve hukuki çerçeveye oturtmak istiyorum: (1) kalker taşı işleme teknolojisinin o tarihte ulaşabileceği teknik üst sınır, (2) KARS ve radiokarbon tarihlemelerinin belirsizlik aralığı bu kronoloji iddiasını nasıl etkiliyor, (3) kazı ruhsatı, miras koruma mevzuatı ve malzeme analizi için geçerli bilimsel kanıt standardı nedir?
📜 Arşiv & Araştırma Masası: Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA) Dijital Kütüphanesi | UV 365nm Kağıt & Filigran Muayene Lambası
📍 Isparta (Merkez)
"Tarihçi tarafsız tanık değil, gerçeğin peşindeki adalet arayıcısıdır."