Selam arkadaşlar, uzun süredir takıldığım bir meseleyi tekrar masaya yatırmak istiyorum. Fatih’in Kanunnamesinde “kardeşi sındırma” hükmünün aslında metinde doğrudan “katil” denilmeden, “irşad ve saltanatı koruma” diliyle geçmesi beni hep düşündürdü. Sorum şu: Bu hükmün uygulanmasında adımlar nasıl işliyordu? Önce Şehzade’nin vekâlet-i saltanatı için kazasker ve şeyhülislam fetvası alınıyor muydu, yoksa sadrazam divanda kararı mı mühürlüyordu? Kanunnamesin 1481 tarihli nüshasında bu sürecin hukuki dayanağı tam olarak hangi fıkhi delile (sâb, kıyas) dayanıyor, yoksa bu daha çok örf-i sultani olarak mı işliyordu?
İkinci sorum daha mühendislik temelli: Uygulamada “kardeş katli”nin fiili icrası için hangi organ sorumluydu? Yeniçeri ocağı mı, kapıkulu sipahileri mi, yoksa özel bir infaz birimi mi devreye giriyordu? Örnek veriyorum: I. Selim’in Ahmet ile Mustafa’ya yönelik tedbirlerinde ya da I. Ahmet’in kardeşlerinin idamında hiyerarşi nasıl kuruluyordu? Her adımda kimin onayı, hangi belgeyle (ferman, tuğra, divan kaydı) sabitleniyordu? Bu protokolün kronolojik evrimi açısından 1595 (III. Mehmed dönemi) ile 1603 sonrası uygulamaları arasında kopukluk var mı, yoksa aynı şablon mu işledi? Gerçek kaynakların (Mühürdar def
"Eski kütüphane kokusu, sararmış sayfalar ve fişli katalog günleri…"
tarafından güncellenmiştir.